สำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (BDE) เผยผลการประมาณการเศรษฐกิจดิจิทัลของประเทศไทย ชี้ชัดเทคโนโลยีดิจิทัลและระบบปัญญาประดิษฐ์ (AI) กลายเป็นเครื่องยนต์หลักในการขับเคลื่อนโครงสร้างเศรษฐกิจยุคใหม่ โดยคาดการณ์ว่าในปี 2569 เศรษฐกิจดิจิทัลของไทย ณ ราคาที่แท้จริง (CVM) จะขยายตัวได้ถึงร้อยละ 6.2 สูงกว่าอัตราการขยายตัวของเศรษฐกิจโดยรวม (GDP) ของประเทศถึง 2.7 เท่า ก่อนจะเร่งตัวขึ้นอย่างต่อเนื่องสู่ร้อยละ 6.7 ในปี 2570 ซึ่งสูงกว่าอัตราการเติบโตของ GDP รวมถึง 2.9 เท่า สะท้อนถึงบทบาทสำคัญของเทคโนโลยีในการพยุงและเร่งการเติบโตทางเศรษฐกิจของไทยท่ามกลางความท้าทายระดับโลก

เวทางค์ พ่วงทรัพย์ เลขาธิการคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (BDE) ได้เปิดเผยข้อมูลดังกล่าวในงานสัมมนาใหญ่ "DIGITAL SHIFT - ECONOMIC LIFT: Accelerating Thailand’s Future Economy" ซึ่งจัดขึ้น ณ โรงแรมอัศวิน แกรนด์ คอนเวนชั่น กรุงเทพฯ โดยมีผู้เชี่ยวชาญ ผู้บริหารจากภาครัฐ และผู้แทนภาคเอกชนเข้าร่วมอย่างคับคั่ง เพื่อร่วมกำหนดทิศทางเศรษฐกิจดิจิทัลของประเทศ
ดิจิทัล GDP แรงฉุดไม่อยู่ ขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยโตแรงแซง GDP รวม
จากการประมาณการของ BDE พบว่า ในปี 2569 มูลค่าเศรษฐกิจดิจิทัลแบบกว้าง (Broad Digital GDP) ของประเทศไทยจะมีมูลค่าสูงถึง 5.6 ล้านล้านบาท หรือคิดเป็นสัดส่วนราวร้อยละ 28.6 ของผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ (GDP รวม) ที่มีมูลค่าประมาณ 19.7 ล้านล้านบาท โดยอัตราการขยายตัวที่ร้อยละ 6.2 ในปี 2569 นี้นับว่าเป็นการเติบโตที่เร่งขึ้นจากร้อยละ 5.4 ในปี 2568 อย่างเห็นได้ชัด
เมื่อนำไปเปรียบเทียบกับภาพรวมเศรษฐกิจไทยที่สำนักงานสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สศช.) คาดว่าจะขยายตัวได้เพียงร้อยละ 2.3 ในปี 2569 จะเห็นได้ว่าภาคดิจิทัลมีการเติบโตที่โดดเด่นและสูงกว่าถึง 2.7 เท่า และเมื่อมองข้ามไปยังปี 2570 BDE คาดการณ์ว่าเศรษฐกิจดิจิทัลจะทะยาน ต่อเนื่องไปแตะระดับร้อยละ 6.7 ขณะที่เศรษฐกิจโดยรวมของไทย (ตามการคาดการณ์ของธนาคารโลก หรือ World Bank) ยังคงเติบโตอยู่ที่ร้อยละ 2.3 ส่งผลให้เศรษฐกิจดิจิทัลเติบโตสูงกว่าภาพรวมเศรษฐกิจประเทศถึง 2.9 เท่า
ความโดดเด่นของการขยายตัวนี้ครอบคลุมองค์ประกอบทางเศรษฐกิจ거เกือบทุกด้าน ทั้งการส่งออก การบริโภค และการลงทุน สะท้อนให้เห็นว่าประเทศไทยกำลังก้าวผ่านการเปลี่ยนผ่านทางเทคโนโลยี (Digital Transformation) อย่างแท้จริง โดยภาคดิจิทัลมิได้เป็นเพียงแค่ภาคอุตสาหกรรมสนับสนุนอีกต่อไป แต่ได้กลายเป็น "กระดูกสันหลัง" หลักในการสร้างมูลค่าเพิ่มและรายได้เข้าสู่ประเทศ
ปัจจัยหนุนสำคัญ AI Global บูม - ส่งออกดิจิทัลพุ่ง - Data Center โตกระโดด
ปัจจัยหลักที่ส่งผลให้เศรษฐกิจดิจิทัลของไทยเติบโตอย่างก้าวกระโดดในปี 2569 และ 2570 มาจากปัจจัยเกื้อหนุนทั้งภายนอกและภายในประเทศ ได้แก่
วัฏจักรขาขึ้นของอุตสาหกรรมเทคโนโลยีโลกและความต้องการ AI: กระแสการนำเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (Artificial Intelligence: AI) มาประยุกต์ใช้ในภาคการค้าและการดำเนินธุรกิจทั่วโลก ทำให้เกิดความต้องการสินค้ากลุ่มอิเล็กทรอนิกส์ ชิปเซ็ต และอุปกรณ์ประมวลผลขั้นสูงเพิ่มขึ้นอย่างมหาศาล ส่งผลให้มูลค่าการส่งออกสินค้าและบริการดิจิทัลของไทยในปี 2569 พุ่งสูงขึ้นถึงร้อยละ 39.2 ก่อนจะขยายตัวต่อเนื่องร้อยละ 16.0 ในปี 2570
การลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัล (Data Center & Cloud): ยักษ์ใหญ่ด้านเทคโนโลยีทั้งในและต่างประเทศได้ทยอยเข้ามาลงทุนขยายศูนย์ข้อมูล (Data Center) และโครงสร้างพื้นฐานระบบคลาวด์ (Cloud Services) ในประเทศไทย เพื่อรองรับการจัดเก็บและประมวลผลข้อมูลขนาดใหญ่ การลงทุนเหล่านี้ไม่เพียงแต่เพิ่มมูลค่าการลงทุนในประเทศ แต่ยังเป็นรากฐานสำคัญให้ภาคธุรกิจไทยปรับตัวสู่ดิจิทัลได้รวดเร็วยิ่งขึ้น
การปรับตัวของภาคธุรกิจและการฟื้นตัวของงบประมาณภาครัฐ: ทั้งภาคเอกชนและภาครัฐต่างเร่งปรับตัว โดยภาคเอกชนนำเทคโนโลยีมาใช้เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและลดต้นทุน ขณะที่ภาครัฐมีการเร่งเบิกจ่ายและลงทุนในโครงการเทคโนโลยีสารสนเทศเพื่อยกระดับการให้บริการประชาชน ส่งผลให้การลงทุนภาครัฐด้านดิจิทัลในปี 2569 เติบโตสูงถึงร้อยละ 15.3 และเติบโตต่อเนื่องร้อยละ 10.0 ในปี 2570
การเติบโตของเศรษฐกิจและการค้าโลก: กองทุนการเงินระหว่างประเทศ (IMF) คาดการณ์ว่าเศรษฐกิจโลกในปี 2570 จะขยายตัวร้อยละ 3.4 (เพิ่มขึ้นจากร้อยละ 3.1 ในปี 2569) ขณะที่องค์การการค้าโลก (WTO) คาดว่าปริมาณการค้าสินค้าโลกจะขยายตัวร้อยละ 4.1 และการค้าบริการดิจิทัลโลกจะขยายตัวสูงถึงร้อยละ 6.3 ซึ่งเป็นแรงส่งสำคัญต่อภาคการส่งออกดิจิทัลของไทย
ข้อจำกัดและความเสี่ยงที่ต้องจับตา
แม้ว่าแนวโน้มภาพรวมจะเติบโตอย่างสดใส แต่ BDE ได้ระบุถึงข้อจำกัดและปัจจัยเสี่ยงสำคัญที่อาจส่งผลกระทบต่อการเติบโตของเศรษฐกิจดิจิทัลไทย ดังนี้
การพึ่งพาการนำเข้าชิ้นส่วนสูง: ประเทศไทยยังต้องนำเข้าวัตถุดิบ ชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ และอุปกรณ์เทคโนโลยีขั้นสูงจากต่างประเทศในสัดส่วนที่สูง โดยคาดว่าการนำเข้าสินค้าและบริการดิจิทัลจะโตถึงร้อยละ 30.9 ในปี 2569 ส่งผลให้การสร้างมูลค่าเพิ่ม (Value Added) ภายในประเทศยังมีข้อจำกัด
ความเสี่ยงทางภูมิรัฐศาสตร์และมาตรการการค้า: ความขัดแย้งเชิงภูมิรัฐศาสตร์ ความไม่แน่นอนของมาตรการทางการค้าระหว่างประเทศ โดยเฉพาะนโยบายภาษีของสหรัฐอเมริกา ตลอดจนราคาและต้นทุนพลังงานที่ยังคงอยู่ในระดับสูง อาจกระทบต่อต้นทุนการดำเนินงานของ Data Center และสายการผลิตอิเล็กทรอนิกส์
ความล่าช้าของโครงการลงทุน: ความไม่แน่นอนและขั้นตอนในการพัฒนาโครงการลงทุนขนาดใหญ่ เช่น โครงสร้างพื้นฐาน Data Center และระบบพลังงานสะอาดที่รองรับ อาจทำให้การทยอยรับรู้รายได้ช้ากว่าที่คาดการณ์ไว้
เจาะลึกรายอุตสาหกรรม ซอฟต์แวร์ อุปกรณ์อัจฉริยะ และคอนเทนต์ดิจิทัล พร้อมทะยานปี 2570
เมื่อพิจารณาทิศทางการเติบโตรายอุตสาหกรรมดิจิทัลหลักทั้ง 7 กลุ่ม จะพบพฤติกรรมการเติบโตและจุดเปลี่ยนที่น่าสนใจดังนี้:
1. อุตสาหกรรมฮาร์ดแวร์ (Hardware)
ครอบคลุมการผลิตและจำหน่ายอุปกรณ์ ชิ้นส่วนคอมพิวเตอร์ และชิ้นส่วนอิเล็กทรอนิกส์ ซึ่งเป็นกลุ่มที่ได้รับประโยชน์สูงสุดจากวัฏจักรเทคโนโลยีโลก ในปี 2569 คาดว่าอุตสาหกรรมฮาร์ดแวร์จะขยายตัวร้อยละ 10.6 เร่งตัวขึ้นจากร้อยละ 9.8 ในปี 2568 ก่อนจะชะลอตัวลงมาเติบโตที่ร้อยละ 7.0 ในปี 2570 เนื่องจากฐานการผลิตและส่งออกที่สูงมากในปีก่อนหน้า
2. อุตสาหกรรมซอฟต์แวร์ (Software)
ถือเป็นหนึ่งในไฮไลต์สำคัญ โดยในปี 2569 คาดว่าจะเติบโตที่ร้อยละ 5.4 (เพิ่มขึ้นจากร้อยละ 3.6 ในปี 2568) จากการที่องค์กรต่างๆ เร่งปรับปรุงระบบงานภายใน และจะ ก้าวกระโดดขึ้นอย่างมหาศาลสู่ร้อยละ 9.4 ในปี 2570 ซึ่งเป็นผลมาจากการประยุกต์ใช้ระบบอัตโนมัติ (Automation) ซอฟต์แวร์วิเคราะห์ข้อมูลขั้นสูง (Data Analytics) และเทคโนโลยี AI ในภาคธุรกิจอย่างแพร่หลาย
3. อุตสาหกรรมอุปกรณ์อัจฉริยะ (Smart Devices)
อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ที่มีระบบประมวลผลอัตโนมัติและเซ็นเซอร์ตรวจจับ มีแนวโน้มเติบโตแบบเร่งตัว โดยปี 2569 คาดว่าจะขยายตัวร้อยละ 4.2 และจะ พุ่งสูงขึ้นเป็นร้อยละ 8.1 ในปี 2570 ตามการขยายตัวของเทคโนโลยี IoT (Internet of Things) ระบบบ้านอัจฉริยะ และระบบอัตโนมัติในโรงงานอุตสาหกรรม
4. อุตสาหกรรมดิจิทัลคอนเทนต์ (Digital Content)
กลุ่มสื่อวิดีโอออนไลน์ เกม แอนิเมชัน สื่อการเรียนรู้ และ Immersive Content ในปี 2569 อาจเผชิญการชะลอตัวชั่วคราว โดยเติบโตร้อยละ 2.4 (ลดลงจากร้อยละ 3.0 ในปี 2568) ผลจากกำลังซื้อที่ตึงตัวและการแข่งขันที่สูง แต่คาดว่าจะ ฟื้นตัวอย่างรุนแรงกลับมาขยายตัวถึงร้อยละ 9.3 ในปี 2570 จากการฟื้นตัวของการใช้จ่ายด้านความบันเทิงดิจิทัลและการพัฒนาแพลตฟอร์มใหม่ๆ
5. อุตสาหกรรมบริการดิจิทัล (Digital Services)
ครอบคลุมบริการให้คำปรึกษา บริการออนไลน์ และการบำรุงรักษาระบบ มีทิศทางเติบโตเร่งขึ้นอย่างต่อเนื่อง จากร้อยละ 3.2 ในปี 2568 ขึ้นมาเป็นร้อยละ 4.8 ในปี 2569 และจะโตต่อเนื่องถึง ร้อยละ 7.0 ในปี 2570 ตามการขยายตัวของธุรกิจ E-Commerce และแพลตฟอร์มบริการออนไลน์
6. อุตสาหกรรมโทรคมนาคม (Telecommunication)
เครือข่ายสื่อสาร อุปกรณ์โทรคมนาคม และบริการกระจายเสียง ยังคงเติบโตอย่างมั่นคง โดยปี 2569 คาดว่าจะขยายตัวร้อยละ 4.3 และเพิ่มขึ้นเป็นร้อยละ 4.8 ในปี 2570 ได้รับอานิสงส์จากการใช้งานอินเทอร์เน็ตความเร็วสูง 5G อินเทอร์เน็ตบ้าน และการเชื่อมโยงข้อมูลสู่ Cloud
7. อุตสาหกรรมดิจิทัลอื่นๆ (Others)
กิจกรรมทางเศรษฐกิจดิจิทัลที่ไม่อยู่ในกลุ่มหลัก คาดว่าจะขยายตัวร้อยละ 3.6 ในปี 2569 และจะขยายตัวเร่งขึ้นเป็นร้อยละ 7.0 ในปี 2570 ตามการกระจายตัวของการนำเทคโนโลยีดิจิทัลไปใช้ในหลากหลายภาคส่วน
นิยามและวิธีวัดผล Broad Digital GDP ก้าวสำคัญสู่การประเมินเศรษฐกิจยุคใหม่
ความน่าสนใจในการประเมินครั้งนี้ของ BDE คือการวัดมูลค่าเศรษฐกิจดิจิทัลที่ครอบคลุมมิติที่กว้างขึ้น โดยแบ่งออกเป็น 2 ขอบเขต:
ขอบเขตอย่างแคบ (Narrow Scope): วัดมูลค่าเพิ่มที่เกิดจากอุตสาหกรรมดิจิทัลโดยตรง ตามกรอบแนวคิดบัญชีประชาชาติ (National Accounts) และนิยามของ OECD โดยใช้วิธีปริมาณลูกโซ่ (Chain Volume Measures: CVM) อ้างอิงปี 2560
ขอบเขตอย่างกว้าง (Broad Scope): เริ่มดำเนินการตั้งแต่ปี 2567 เป็นต้นมา เพื่อวัดผลกระทบสปิลโอเวอร์ (Spillover Effect) หรือผลกระทบทางเศรษฐกิจที่เกิดจากการนำเทคโนโลยีดิจิทัลไปประยุกต์ใช้ในอุตสาหกรรมอื่นๆ ที่ไม่ใช่ดิจิทัลโดยตรง (Non-Digital Sector) เช่น ภาคเกษตรกรรม ภาคการผลิต และภาคการบริการ โดยใช้แบบจำลองเศรษฐศาสตร์ที่พัฒนาร่วมกันระหว่าง Huawei และ Oxford Economics (ปี 2023)
การประเมินแบบ Broad Scope ช่วยให้เห็นภาพจริงว่า เทคโนโลยีดิจิทัลไม่ได้สร้างมูลค่าเฉพาะในกลุ่มบริษัทไอทีเท่านั้น แต่กำลังเข้าไปเพิ่มประสิทธิภาพ กระตุ้นผลผลิต และสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับทุกโครงสร้างเศรษฐกิจของประเทศไทย

แนวโน้มอนาคต Digital Economy ไทย
ตัวเลขประมาณการเศรษฐกิจดิจิทัลปี 2569 และ 2570 สะท้อนให้เห็นชัดเจนว่า "Digital Economy" คือเครื่องยนต์เดี่ยวที่ทรงพลังที่สุดในการขับเคลื่อนเศรษฐกิจไทยท่ามกลางสภาวะเศรษฐกิจโลกที่ผันผวน การขยายตัวของ Digital GDP ที่ระดับ 6.2% และ 6.7% ไม่เพียงแต่ช่วยพยุง GDP ประเทศไม่ให้ถดถอย แต่ยังเปิดโอกาสใหม่ๆ ให้แก่ผู้ประกอบการไทย ทั้งในด้านการพัฒนาซอฟต์แวร์ การประยุกต์ใช้ AI และการต่อยอดบริการดิจิทัล
การที่ประเทศไทยจะเก็บเกี่ยวประโยชน์จากคลื่นเศรษฐกิจดิจิทัลลูกนี้ได้อย่างยั่งยืน จำเป็นต้องได้รับการสนับสนุนอย่างต่อเนื่อง ทั้งการเร่งพัฒนาทักษะแรงงานด้านเทคโนโลยี (Digital Workforce) การส่งเสริมการวิจัยและพัฒนา AI ภายในประเทศเพื่อลดการนำเข้า รวมถึงการเตรียมความพร้อมด้านพลังงานสะอาดเพื่อรองรับการเติบโตของ Data Center ในระยะยาว